عدل الهی به فعالیت آفریدگار براساس حسن و قبح عقلی و عدم ایفا هرگونه قبیحی از سوی وی اشاره دارااست. قبیح را هر چیزی که عقل از آن تنفر داشته باشد مانند لاف و ظلم دانستهاند. بر پایه ی عدل الهی کل شغل های خدا در کارها تكوینى مانند خلقت و کارها تشریعى مانند ارسال کردن پیامبران، در عالم و آخرت تمامی از روى حكمت و مصلحت حسینیه نصرت مشهد میباشد.
امام راستگو(ع) عدل الهی را در کنار توحید، مبنا آئین معرفی نموده است. بعضا از اصول آیین مانند نبوت، امامت و معاد، همینطور مباحثی مانند پردیس، دوزخ وجهنم و حسابرسی جاری ساختن در قیامت نیز متوقف بر عدل آدرس حسینیه نصرت مشهد الهیاند.
امامیه و معتزله عدل الهی را از اصول پنجگانه آیین به اکانت آوردهاند. به همین جهت به آنان عدلیه نیز گفته می شود. در مقابل، اشاعره معتقدند هرآنچه از خدا صادر گردد، پسندیده میباشد حتی چنانچه ظلم باشد. آن ها به دلیل اطمینان به حسن و قبح فقهی معتقدند کار پروردگار ملاک عدل رزرو حسینیه نصرت مشهد میباشد.
روضه خوان طوسی با این عامل که اجرا فعل قبیح، نقص در خدا میباشد و بنابر براهین عقلی، نقص در آفریدگار مکان ندارد، به ثابت عدل الهی پرداخته میباشد. وی همینطور اعتقاد دارد اجرا فعل قبیح یا این که از روی جهل میباشد و یا این که از روی احتیاج کهاین دو درباره پروردگار منتفی میباشد. آیهها قرآن و احادیث نیز بر وجود صفت عدل در خدواند دلالت شماره تلفن حسینیه نصرت مشهد داراهستند.
منزلت و عنایت
عدل الهی از نقاط تمایز میان دو مذهب بلندمرتبه اسلامی دانسته گردیدهاست. شیعهها عدل الهی را از اصول پنجگانه آیین[۱] و یا این که دست کم از اصول مذهب می دانند.[۲] چنانکه معتزلیان نیز عدل را اصل دوم از اصول آئین خویش قرار داده بودند.[۳]
متکلمان مسلمان در کتابهای خویش نصیب غیر وابستهای به عدل تخصیص دادهاند.[۴] اعتقادوباور به عدل الهی در یک سری مشاجره اعتقادی تأثیرگذار میباشد؛ تأثیر ابتدا آن در مباحث خداشناسی میباشد. شیعهها عدل را از صفات فعل[۵] ثبوتی[۶] پروردگار می دانند. بنابر روایتی امام درست گو(ع) عدل را در کنار توحید، مبنا آیین معرفی مینماید.[۷] [یادداشت ۱] عبدالرزاق لاهیجی متکلم شیعه اعتقاد دارد عدل نماددهنده كمال آفریدگار در افعال اوست.[۸] همینطور از حیث متکلمان شیعه عدل بی نقصکننده توحید میباشد و بقیه اصول آئین مانند نبوت، امامت و معاد متعلق به آنند.[۹]
مباحث دیگری مانند پردیس، دوزخ وجهنم و حسابرسی جاری ساختن در قیامت نیز متوقف بر عدل الهیاند.[۱۰] همینطور اطمینان یا این که عدم اعتقادوباور به عدل در مسائل اساسی بشرشناختی مانند جبر و تفویض، قضا و قدر، موضوع شرور و سختیهای معاش، بهروزی و تیره بختی[۱۱] سپردن و عزم آدم تأثیر داراست.[۱۲] از نگاه باورمندان به عدل الهی حتی آشنایی احکام عملی آئین نیز متعلق به عدل الهی میباشد. زیرا قاعده ملازمه و تأثیر مصالح و مفاسد حقیقی در احکام و تایید نقش عقل در اجتهاد با تایید عدل الهی ممکن میباشد.[۱۳] در تعبیروتفسیر مثال عدل ركن اصلی اسلام دانسته گردیده که هیچ یک از مسائل نظریهاى و عملى، فردى و اجتماعى، خالى از روح عدل وجود ندارد.[۱۴]
تاریخچه و موردهای مشاجره
اعتقادات شیعه
خداشناسی
ثابت آفریدگار • توحید • اسما و صفات آفریدگار • عدل الهی • قضا و قدر
نبوت
عصمت و طهارت پیامبران • خاتمیت • نبوت خاصه • اعجاز • قرآن • وحی • اسلام
امامت
امامان • امامت امامان • برتری اهلبیت(ع) • عصمت و طهارت امامان • ولایت • غایب بودن • مهدویت
معاد
مرگ • برزخ • معاد جسمانی • پردیس • دوزخ
مسائل چالشی
دستور فی مابین الامرین • جبر و تفویض • تقیه • ولایت دانا • توسل • شفاعت • تحریفناپذیری قرآن • زیارت • بداء • رجعت
گفت و گو درباره عدل الهی جزو کهنترین گفت و گوهای کلامی در عالم اسلام میباشد. مرتضی مطهری این نظر را دارد مهم ترین دلیل طرح گفت و گو عدل الهی، آموزههای قرآن میباشد که شاخههای گوناگون عدل (تکوینی، تشریعی، اخلاقی و اجتماعی) را مطرح نموده است.[۱۵]
کهنترین اختلافها در حوزه عدل الهی را درباره نسبت دادن افعال قبیح انسانی به معبود دانستهاند.[۱۶] اختلاف آتی در این مورد این بود که افعال بشر عبد و بنده خویشِ اوست یا این که عبد و بنده آفریدگار؟[۱۷] در همین روزگار بود که جریان فکری قَدَریه با مقصود مدد از عدل الهی صورت گرفت.[۱۸] بعداز آن دعوا یارا طلبه شد که پیوستگی روشنی به گفت و گو عدل الهی دارااست.[۱۹] و همینطور شاخههای مربوط به عدل الهی آیتم گفت و گو و جنگ قرار گرفت تا این که عدل پهناورترین باب دانش حرف شد.[۲۰]
عدل از دید مذهبها متفاوت
اختلافها بر راز قضیه عدل الهی منجر شد که در قرن ها اول اسلامی فرقههای مسلمان به دو جریان تعالی عدلیه و غیرعدلیه تقسیم شوند. امامیه و معتزله به «عدلیه» دارای شهرت میباشند.[۲۱] زیرا عدل را از اصول آیین خویش اکانت کردهاند.[۲۲]
جریان عدلیه حسن و قبح شی ها را عقلی می دانند و معتقدند اینکه آفریدگار عادل میباشد بهاین معنی میباشد که وی براساس بهتر بودن اشیا کار مینماید، و ظلم را به دلیل قبیح بودن آن ایفا نمیدهد.[۲۳] عدل آفریدگار بهاین مفهوم فرع ثابت حسن و قبح عقلی میباشد.[۲۴] ظهور قضیه عدل و طرح تیتر آن در کتابهای کلامی به اسم معتزله تصویب گردیدهاست.[۲۵]
در مقابل، غیرعدلیه که شاخصترین نماینده آنان اشاعره میباشند، معتقدند ملاک عادلانه بودن یک خلق و خوی، کار پروردگار میباشد و هر چه پروردگار ایفا دهد پسندیده و عدل میباشد حتی در صورتی با نگاه آدمها ظلم باشد. بنابر این ادله بر عدل خدا عامل فقهی میباشد.[۲۶] بنابر عقیده غیرعدلیه عقل بشرها ملاکی برای تشخیص عدل از غیرعدل ندارد. و نمیقدرت با ملاکهای پیشینی و فارغ از توکل بر امرها الهی افعال را عادلانه یا این که ظالمانه دانست.[۲۷]
به نظریه برخی، مذهب عدلیه در مقابل مذهب جبریه میباشد.[۲۸]
عدل الهی به فعالیت آفریدگار براساس حسن و قبح عقلی و عدم ایفا هرگونه قبیحی از سوی وی اشاره دارااست. قبیح را هر چیزی که عقل از آن تنفر داشته باشد مانند لاف و ظلم دانستهاند. بر پایه ی عدل الهی کل شغل های خدا در کارها تكوینى مانند خلقت و کارها تشریعى مانند ارسال کردن پیامبران، در عالم و آخرت تمامی از روى حكمت و مصلحت حسینیه نصرت مشهد میباشد.
امام راستگو(ع) عدل الهی را در کنار توحید، مبنا آئین معرفی نموده است. بعضا از اصول آیین مانند نبوت، امامت و معاد، همینطور مباحثی مانند پردیس، دوزخ وجهنم و حسابرسی جاری ساختن در قیامت نیز متوقف بر عدل آدرس حسینیه نصرت مشهد الهیاند.
امامیه و معتزله عدل الهی را از اصول پنجگانه آیین به اکانت آوردهاند. به همین جهت به آنان عدلیه نیز گفته می شود. در مقابل، اشاعره معتقدند هرآنچه از خدا صادر گردد، پسندیده میباشد حتی چنانچه ظلم باشد. آن ها به دلیل اطمینان به حسن و قبح فقهی معتقدند کار پروردگار ملاک عدل رزرو حسینیه نصرت مشهد میباشد.
روضه خوان طوسی با این عامل که اجرا فعل قبیح، نقص در خدا میباشد و بنابر براهین عقلی، نقص در آفریدگار مکان ندارد، به ثابت عدل الهی پرداخته میباشد. وی همینطور اعتقاد دارد اجرا فعل قبیح یا این که از روی جهل میباشد و یا این که از روی احتیاج کهاین دو درباره پروردگار منتفی میباشد. آیهها قرآن و احادیث نیز بر وجود صفت عدل در خدواند دلالت شماره تلفن حسینیه نصرت مشهد داراهستند.
منزلت و عنایت
عدل الهی از نقاط تمایز میان دو مذهب بلندمرتبه اسلامی دانسته گردیدهاست. شیعهها عدل الهی را از اصول پنجگانه آیین[۱] و یا این که دست کم از اصول مذهب می دانند.[۲] چنانکه معتزلیان نیز عدل را اصل دوم از اصول آئین خویش قرار داده بودند.[۳]
متکلمان مسلمان در کتابهای خویش نصیب غیر وابستهای به عدل تخصیص دادهاند.[۴] اعتقادوباور به عدل الهی در یک سری مشاجره اعتقادی تأثیرگذار میباشد؛ تأثیر ابتدا آن در مباحث خداشناسی میباشد. شیعهها عدل را از صفات فعل[۵] ثبوتی[۶] پروردگار می دانند. بنابر روایتی امام درست گو(ع) عدل را در کنار توحید، مبنا آیین معرفی مینماید.[۷] [یادداشت ۱] عبدالرزاق لاهیجی متکلم شیعه اعتقاد دارد عدل نماددهنده كمال آفریدگار در افعال اوست.[۸] همینطور از حیث متکلمان شیعه عدل بی نقصکننده توحید میباشد و بقیه اصول آئین مانند نبوت، امامت و معاد متعلق به آنند.[۹]
مباحث دیگری مانند پردیس، دوزخ وجهنم و حسابرسی جاری ساختن در قیامت نیز متوقف بر عدل الهیاند.[۱۰] همینطور اطمینان یا این که عدم اعتقادوباور به عدل در مسائل اساسی بشرشناختی مانند جبر و تفویض، قضا و قدر، موضوع شرور و سختیهای معاش، بهروزی و تیره بختی[۱۱] سپردن و عزم آدم تأثیر داراست.[۱۲] از نگاه باورمندان به عدل الهی حتی آشنایی احکام عملی آئین نیز متعلق به عدل الهی میباشد. زیرا قاعده ملازمه و تأثیر مصالح و مفاسد حقیقی در احکام و تایید نقش عقل در اجتهاد با تایید عدل الهی ممکن میباشد.[۱۳] در تعبیروتفسیر مثال عدل ركن اصلی اسلام دانسته گردیده که هیچ یک از مسائل نظریهاى و عملى، فردى و اجتماعى، خالى از روح عدل وجود ندارد.[۱۴]
تاریخچه و موردهای مشاجره
اعتقادات شیعه
خداشناسی
ثابت آفریدگار • توحید • اسما و صفات آفریدگار • عدل الهی • قضا و قدر
نبوت
عصمت و طهارت پیامبران • خاتمیت • نبوت خاصه • اعجاز • قرآن • وحی • اسلام
امامت
امامان • امامت امامان • برتری اهلبیت(ع) • عصمت و طهارت امامان • ولایت • غایب بودن • مهدویت
معاد
مرگ • برزخ • معاد جسمانی • پردیس • دوزخ
مسائل چالشی
دستور فی مابین الامرین • جبر و تفویض • تقیه • ولایت دانا • توسل • شفاعت • تحریفناپذیری قرآن • زیارت • بداء • رجعت
گفت و گو درباره عدل الهی جزو کهنترین گفت و گوهای کلامی در عالم اسلام میباشد. مرتضی مطهری این نظر را دارد مهم ترین دلیل طرح گفت و گو عدل الهی، آموزههای قرآن میباشد که شاخههای گوناگون عدل (تکوینی، تشریعی، اخلاقی و اجتماعی) را مطرح نموده است.[۱۵]
کهنترین اختلافها در حوزه عدل الهی را درباره نسبت دادن افعال قبیح انسانی به معبود دانستهاند.[۱۶] اختلاف آتی در این مورد این بود که افعال بشر عبد و بنده خویشِ اوست یا این که عبد و بنده آفریدگار؟[۱۷] در همین روزگار بود که جریان فکری قَدَریه با مقصود مدد از عدل الهی صورت گرفت.[۱۸] بعداز آن دعوا یارا طلبه شد که پیوستگی روشنی به گفت و گو عدل الهی دارااست.[۱۹] و همینطور شاخههای مربوط به عدل الهی آیتم گفت و گو و جنگ قرار گرفت تا این که عدل پهناورترین باب دانش حرف شد.[۲۰]
عدل از دید مذهبها متفاوت
اختلافها بر راز قضیه عدل الهی منجر شد که در قرن ها اول اسلامی فرقههای مسلمان به دو جریان تعالی عدلیه و غیرعدلیه تقسیم شوند. امامیه و معتزله به «عدلیه» دارای شهرت میباشند.[۲۱] زیرا عدل را از اصول آیین خویش اکانت کردهاند.[۲۲]
جریان عدلیه حسن و قبح شی ها را عقلی می دانند و معتقدند اینکه آفریدگار عادل میباشد بهاین معنی میباشد که وی براساس بهتر بودن اشیا کار مینماید، و ظلم را به دلیل قبیح بودن آن ایفا نمیدهد.[۲۳] عدل آفریدگار بهاین مفهوم فرع ثابت حسن و قبح عقلی میباشد.[۲۴] ظهور قضیه عدل و طرح تیتر آن در کتابهای کلامی به اسم معتزله تصویب گردیدهاست.[۲۵]
در مقابل، غیرعدلیه که شاخصترین نماینده آنان اشاعره میباشند، معتقدند ملاک عادلانه بودن یک خلق و خوی، کار پروردگار میباشد و هر چه پروردگار ایفا دهد پسندیده و عدل میباشد حتی در صورتی با نگاه آدمها ظلم باشد. بنابر این ادله بر عدل خدا عامل فقهی میباشد.[۲۶] بنابر عقیده غیرعدلیه عقل بشرها ملاکی برای تشخیص عدل از غیرعدل ندارد. و نمیقدرت با ملاکهای پیشینی و فارغ از توکل بر امرها الهی افعال را عادلانه یا این که ظالمانه دانست.[۲۷]
به نظریه برخی، مذهب عدلیه در مقابل مذهب جبریه میباشد.[۲۸]

آدرس حسینیه نصرت مشهد؛ مسیر دسترسی، موقعیت مکانی و نکات مهم قبل از حضور در مراسم