فضائل و مقامات
علامه حلی عبدالعظیم را عالمی پرهیزکار معرفی مینماید.[۲۹] محدث نوری نیز درباره فضائل وی از رساله مالک بن عباد نقل مینماید که او مردی با ورع، باتقوا، پر اسم و رسم به ودیعت، صداقت در گفتار، دانا به کارها آئین، قائل به توحید و عدل و دارنده روایات بسیار حسینیه نصرت مشهد بود.[۳۰]
در ذکر امام معصوم(ع)
امام هادی(ع) در سفری که عبدالعظیم به سامرا داشت، اورا تصدیق کرد. امام هادی(ع) او را اینسیرتکامل خطاب مینماید: یا این که اباالقاسم! تو به حق اما ما هستی... تو به عبارتی فقاهتی را که نیکو خداست، تعیین کردهای... پروردگار تورا با گفتار اثبات در جهان و آخرت ثبت نماید.[۳۱] این گفتوگو فی مابین امام و عبدالعظیم به حدیث پهنا آئین معروف آدرس حسینیه نصرت مشهد میباشد.[یادداشت ۱]
رده علمی
ابوتراب رویانی می گوید: شنیدم که ابوحماد رازی میاعلام کرد در سامرا بر امام هادی(ع) وارد شدم و از برخی مسائل حلال و حرام پرسیدم. زیرا قصد وداع داشتم حضرت فرمود: در صورتی در کارها شرعی در [تشخیص] حلال و حرام، موردای بر تو مشقت بار شد، از عبدالعظیم بن عبدالله حسنی سؤال کن و درود منرا به وی رزرو حسینیه نصرت مشهد برسان.[۳۲]
احادیث عبدالعظیم
در کتاب ها حدیثی، بیش تر از صد داستان از عبدالعظیم حسنی نقل گردیده است.[۳۳]
از او کتابهایی در چنگ میباشد؛ مانند کتاب «خُطَب امیرالمؤمنین»[۳۴]و کتاب «یوم و لیله»[۳۵] که ظاهرا اعمالی میباشد که بر حسب خبرها ائمه با ذکر ها خاصه قصه گردیده است و هر مکلفی میتواند در تک تک روز و شب از مستحبات و واجبات به جا آورد.[۳۶]همینطور کتابی با تیتر «احادیث عبدالعظیم حسنی» نیز آوازه شماره تلفن حسینیه نصرت مشهد داراست.[۳۷]
روحانی صدوق، تیم احادیث او را با تیتر «جامع خبرها عبدالعظیم» عده نموده است.[۳۸] او دو داستان از امام رضا(ع)، ۲۶ ماجرا از امام جواد(ع) و ۹ ماجرا از امام هادی(ع) بیواسطه نقل نموده است. احادیث باواسطه او هم به ۶۵ حدیث میرسد.[مستلزم منبع]
جدیدا، در مرزو بوم یمن، ورژنای خطی از کتابی به اسم روایات امیر المؤمنین (باملاء القاضی جعفر الیمانی) کشف شد که در آن حکمتهایی منسوب به امام علی(ع) به داستان حضرت عبدالعظیم از امام جواد(ع) آورده شده بود.[۳۹] این کتاب به عملکرد مؤسسه علمی فرهنگی دارالحدیث در سال ۱۴۴۲ق به چاپ رسید.[۴۰] در سلسله گواهی روایات این کتاب مذکور که راوی آن ها را از حضرت عبدالعظیم(ع) در منزلٔ وی در ری دریافت کرده است.[۴۱] ترجمه این روایات[۴۲] و نیز گستردن آنان[۴۳] در دو تاثیر غیروابسته به چاپ رسیده میباشد.
اثر ها درباره عبدالعظیم
در خرداد ماه سال ۱۳۹۲ش، برای معرفی شخصیت حضرت عبدالعظیم حسنی(ع) کنگره بزرگداشتی در سالن روحانی صدوق بنا شده در بقاع او برگزار شد؛ تیم اثرها این کنگره در ۲۹ جلد منتشر شوید که بعضا از آنها عبارتند از:
کتاب جنة النعیم
رسالة فی فضل و ادب سیدنا عبدالعظیم الحسنی المدفون بالری، نوشته مالک بن عباد.
خبرها عبدالعظیم بن عبدالله بن علی بن الحسن بن زید بن الحسن بن علی بن ابی طالب(ع)، نوشته روضه خوان الصدوق، و در الذریعة به اسم "حیاة عبدالعظیم الحسنی" اذعان کرد.
جنات النعیم فی اوضاع و احوال سیدنا الشریف عبدالعظیم، عربی، نوشته ملا اسماعیل کزازی اراکی متوفای سال ۱۲۳۶ق.
روح وریحان، یا این که جنة النعیم والعیش السلیم فی أحوال السید الکریم والمحدث العلیم عبدالعظیم الحسنی (علیهالسلام)، فارسی، نوشته: الشیخ باقر کجوری مازندرانی متوفای سال ۱۲۵۵ق.
التذکرة العظیمیة، عربی، نوشته الشیخ محمدابراهیم کلباسی متوفای سال ۱۳۶۲ق.
الخصایص العظیمیة فی اوضاع السید ابیالقاسم عبدالعظیم بن عبدالله الحسنی(ع)، نوشته روضه خوان جواد پاد شاه عبدالعظیمی متوفای سال ۱۳۵۵ق.
پوستر فیلم سینمایی مسافر ری
مخلوق العظیم الحسنی حیاته ومسنده،
مسند حضرت عبدالعظیم حسنی، فارسی، نوشته عزیزالله عطاردی، متوفای ۱۳۹۳ش.
آشنائی با حضرت بنده العظیم حسنی(ع) و مصادر تفصیل اکنون وی، نوشته رضا استادی.
پژوهش کلی احادیث حضرت عبدالعظیم حسنی(ع)، نوشته محمدکاظم رحمان ثنا.
آشناییطومار حضرت عبدالعظیم حسنی و شهر ری، نوشته سید محمدحسین حکیم و علیاکبر وقتینژاد.
مجموعة مقاله ها کنگره حضرت عبدالعظیم حسنی(ع).
حکمتطومار حضرت عبدالعظیم الحسنی(ع)، فارسی، نوشته محمد محمدی ریشهری.
عبدالعظیم الحسنی العالم الفقیه والمحدّث المؤتمن، سیرته ومسنده، عربی، نوشته احمد بن حسین العبیدان.
گستردن حدیث پهنا آئین حضرت عبدالعظیم حسنی، فارسی، نوشته لطفالله صافی گلپایگانی.
ایجاد کرد سریال
نوشتهی علمیٔ اساسی: مسافر ری (فیلم)
فیلم مسافر ری ماجراگر هجرت عبدالعظیم حسنی(ع) از سامراء به ری و رویدادهای این مسافرت میباشد. این فیلم به کارگردانی داود میرباقری در سال ۱۳۷۹ش ساختوساز و نمایش گردیدهاست.[۴۴] آنگاه در سیمای ایران به طور سریال پخش شدهاست.[۴۵]
فضائل و مقامات
علامه حلی عبدالعظیم را عالمی پرهیزکار معرفی مینماید.[۲۹] محدث نوری نیز درباره فضائل وی از رساله مالک بن عباد نقل مینماید که او مردی با ورع، باتقوا، پر اسم و رسم به ودیعت، صداقت در گفتار، دانا به کارها آئین، قائل به توحید و عدل و دارنده روایات بسیار حسینیه نصرت مشهد بود.[۳۰]
در ذکر امام معصوم(ع)
امام هادی(ع) در سفری که عبدالعظیم به سامرا داشت، اورا تصدیق کرد. امام هادی(ع) او را اینسیرتکامل خطاب مینماید: یا این که اباالقاسم! تو به حق اما ما هستی... تو به عبارتی فقاهتی را که نیکو خداست، تعیین کردهای... پروردگار تورا با گفتار اثبات در جهان و آخرت ثبت نماید.[۳۱] این گفتوگو فی مابین امام و عبدالعظیم به حدیث پهنا آئین معروف آدرس حسینیه نصرت مشهد میباشد.[یادداشت ۱]
رده علمی
ابوتراب رویانی می گوید: شنیدم که ابوحماد رازی میاعلام کرد در سامرا بر امام هادی(ع) وارد شدم و از برخی مسائل حلال و حرام پرسیدم. زیرا قصد وداع داشتم حضرت فرمود: در صورتی در کارها شرعی در [تشخیص] حلال و حرام، موردای بر تو مشقت بار شد، از عبدالعظیم بن عبدالله حسنی سؤال کن و درود منرا به وی رزرو حسینیه نصرت مشهد برسان.[۳۲]
احادیث عبدالعظیم
در کتاب ها حدیثی، بیش تر از صد داستان از عبدالعظیم حسنی نقل گردیده است.[۳۳]
از او کتابهایی در چنگ میباشد؛ مانند کتاب «خُطَب امیرالمؤمنین»[۳۴]و کتاب «یوم و لیله»[۳۵] که ظاهرا اعمالی میباشد که بر حسب خبرها ائمه با ذکر ها خاصه قصه گردیده است و هر مکلفی میتواند در تک تک روز و شب از مستحبات و واجبات به جا آورد.[۳۶]همینطور کتابی با تیتر «احادیث عبدالعظیم حسنی» نیز آوازه شماره تلفن حسینیه نصرت مشهد داراست.[۳۷]
روحانی صدوق، تیم احادیث او را با تیتر «جامع خبرها عبدالعظیم» عده نموده است.[۳۸] او دو داستان از امام رضا(ع)، ۲۶ ماجرا از امام جواد(ع) و ۹ ماجرا از امام هادی(ع) بیواسطه نقل نموده است. احادیث باواسطه او هم به ۶۵ حدیث میرسد.[مستلزم منبع]
جدیدا، در مرزو بوم یمن، ورژنای خطی از کتابی به اسم روایات امیر المؤمنین (باملاء القاضی جعفر الیمانی) کشف شد که در آن حکمتهایی منسوب به امام علی(ع) به داستان حضرت عبدالعظیم از امام جواد(ع) آورده شده بود.[۳۹] این کتاب به عملکرد مؤسسه علمی فرهنگی دارالحدیث در سال ۱۴۴۲ق به چاپ رسید.[۴۰] در سلسله گواهی روایات این کتاب مذکور که راوی آن ها را از حضرت عبدالعظیم(ع) در منزلٔ وی در ری دریافت کرده است.[۴۱] ترجمه این روایات[۴۲] و نیز گستردن آنان[۴۳] در دو تاثیر غیروابسته به چاپ رسیده میباشد.
اثر ها درباره عبدالعظیم
در خرداد ماه سال ۱۳۹۲ش، برای معرفی شخصیت حضرت عبدالعظیم حسنی(ع) کنگره بزرگداشتی در سالن روحانی صدوق بنا شده در بقاع او برگزار شد؛ تیم اثرها این کنگره در ۲۹ جلد منتشر شوید که بعضا از آنها عبارتند از:
کتاب جنة النعیم
رسالة فی فضل و ادب سیدنا عبدالعظیم الحسنی المدفون بالری، نوشته مالک بن عباد.
خبرها عبدالعظیم بن عبدالله بن علی بن الحسن بن زید بن الحسن بن علی بن ابی طالب(ع)، نوشته روضه خوان الصدوق، و در الذریعة به اسم "حیاة عبدالعظیم الحسنی" اذعان کرد.
جنات النعیم فی اوضاع و احوال سیدنا الشریف عبدالعظیم، عربی، نوشته ملا اسماعیل کزازی اراکی متوفای سال ۱۲۳۶ق.
روح وریحان، یا این که جنة النعیم والعیش السلیم فی أحوال السید الکریم والمحدث العلیم عبدالعظیم الحسنی (علیهالسلام)، فارسی، نوشته: الشیخ باقر کجوری مازندرانی متوفای سال ۱۲۵۵ق.
التذکرة العظیمیة، عربی، نوشته الشیخ محمدابراهیم کلباسی متوفای سال ۱۳۶۲ق.
الخصایص العظیمیة فی اوضاع السید ابیالقاسم عبدالعظیم بن عبدالله الحسنی(ع)، نوشته روضه خوان جواد پاد شاه عبدالعظیمی متوفای سال ۱۳۵۵ق.
پوستر فیلم سینمایی مسافر ری
مخلوق العظیم الحسنی حیاته ومسنده،
مسند حضرت عبدالعظیم حسنی، فارسی، نوشته عزیزالله عطاردی، متوفای ۱۳۹۳ش.
آشنائی با حضرت بنده العظیم حسنی(ع) و مصادر تفصیل اکنون وی، نوشته رضا استادی.
پژوهش کلی احادیث حضرت عبدالعظیم حسنی(ع)، نوشته محمدکاظم رحمان ثنا.
آشناییطومار حضرت عبدالعظیم حسنی و شهر ری، نوشته سید محمدحسین حکیم و علیاکبر وقتینژاد.
مجموعة مقاله ها کنگره حضرت عبدالعظیم حسنی(ع).
حکمتطومار حضرت عبدالعظیم الحسنی(ع)، فارسی، نوشته محمد محمدی ریشهری.
عبدالعظیم الحسنی العالم الفقیه والمحدّث المؤتمن، سیرته ومسنده، عربی، نوشته احمد بن حسین العبیدان.
گستردن حدیث پهنا آئین حضرت عبدالعظیم حسنی، فارسی، نوشته لطفالله صافی گلپایگانی.
ایجاد کرد سریال
نوشتهی علمیٔ اساسی: مسافر ری (فیلم)
فیلم مسافر ری ماجراگر هجرت عبدالعظیم حسنی(ع) از سامراء به ری و رویدادهای این مسافرت میباشد. این فیلم به کارگردانی داود میرباقری در سال ۱۳۷۹ش ساختوساز و نمایش گردیدهاست.[۴۴] آنگاه در سیمای ایران به طور سریال پخش شدهاست.[۴۵]
فعالیتهای آموزشی و فرهنگی حسینیه نصرت مشهد